Schietmotten en kokerjuffers

Bron: Maandblad van De Natuur in Huis, Alphen aan den Rijn

Soms tref je wel eens levende wezens aan in je aquarium, die je er zelf toch echt niet bewust hebt ingedaan. Die komen dan als larfje of eitje met planten of ander materiaal mee en zien kans zich in je aquarium verder te ontwikkelen. De insluiper die ik hier beschrijf is waarschijnlijk half jaren 70 van de vorige eeuw meegekomen met een zending aquariumplanten uit Singapore en betreft het waarschijnlijk Parapoynx diminutalis.

Kokerjuffers zijn de larfjes van schietmotten. Ze danken hun naam aan het feit dat ze hun lijf beschermen met een zelfgebouwd kokertje. Als materiaal gebruiken ze daarvoor, afhankelijk van de soort, steentjes, takjes, blaadjes, resten van andere dieren, of combinaties daarvan. In mijn aquarium trof ik ook dergelijke dieren aan. Echter, de volwassen dieren die er uit kwamen, leken helemaal niet op schietmotten.

Onder de kokerjuffers worden planteneters, rovers en detritus eters gevonden. De soort die ik eens in mijn aquarium heb aangetroffen was beslist een planteneter. Op de afbeelding onder is er eentje te vinden, goed verstopt in zijn eigengebouwde huisje van waterpest blaadjes, bezig de waterpest van onder naar boven kaal te kluiven. Hij zit rechtsonder, zo’n beetje op de grens tussen kale stengel en onbeschadigde stengel.

  

De schade die ze hebben aangebracht aan het plantenbestand was aanzienlijk. Niet alleen eten ze de stengels kaal, ze knagen ze ook door, zodat na enige tijd nauwelijks nog een plant in de bodem staat. Door hun uitmuntende camouflage is het bijna onmogelijk ze allemaal te vinden en te verwijderen.

De kokerjuffers leken zich aan een vast oppervlak vast te hechten, juist boven water, en daar te verpoppen. De volwassen dieren heb ik in tientallen in het huis teruggevonden.